Bu haberde (7 başlık)
Malatya’da artık bazı gerçekleri açıkça konuşmanın zamanı geldi. Çünkü bu şehirde mesele yalnızca bir otogarın taşınması değil; kamu arazilerinin geleceği, siyasi sorumluluk, kent hakkı ve suskunluğa gömülen sivil toplum anlayışıdır.
6 Şubat depremlerinde ağır bedeller ödeyen Malatya, bugün yeni bir imar tartışmasının ortasında. Malatya Büyükşehir Belediye Meclisi, mevcut MAŞTİ arazisinin otogar alanı statüsünü değiştirerek turizm, ticaret ve konut kullanımına açılmasını kararlaştırdı.
Üstelik kamuoyuna yansıyan bilgilere göre bu karar oy birliğiyle alındı!
Şimdi soruyorum: Malatya’nın geleceğini ilgilendiren böylesine önemli bir kararda, siyasi iktidar kadar muhalefet de hesap vermek zorunda değil mi? Belediye meclisinde eller kalkarken, bu şehrin geleceğinin nasıl şekilleneceğini kim sorguladı?
Depremde binalarımızı kaybettik. Şimdi de gelecekte nefes alabileceğimiz alanları mı kaybedeceğiz?
OTOGARI TAŞIYIP YERİNE BETON DİKMEK NASIL BİR ŞEHİRCİLİK ANLAYIŞIDIR?
MAŞTİ’nin Kuzey Çevre Yolu’na taşınmasına kimsenin peşinen itirazı yok. Şehirlerarası otobüslerin kent merkezindeki trafik yükünü azaltmak amacıyla daha uygun bir noktaya taşınması elbette tartışılabilir, hatta desteklenebilir.
Ama ortada ciddi bir çelişki var.
Madem amaç trafiği rahatlatmak, o halde boşalan araziyi neden yeniden konut, ticaret ve turizm kullanımına açıyorsunuz?
Otobüslerin oluşturduğu yoğunluğu azaltırken, aynı bölgede yeni araç ve insan trafiği oluşturabilecek bir planlama hangi bilimsel gerekçeye dayanıyor?
Bu kararın ulaşım etki analizi nerede? Yeşil alan ihtiyacı nasıl değerlendirildi? Alternatif planlar kamuoyuyla neden açıkça tartışılmadı?
Bir otogarı şehir dışına taşımak şehircilik olabilir. Ama boşalan kamu arazisini yeni bir yapılaşma tartışmasının merkezine koymak, başlı başına sorgulanması gereken siyasi bir tercihtir.
Üstelik burası sıradan bir arsa değil. Burası Malatya halkının ortak geleceğini ilgilendiren, belediye mülkiyetindeki stratejik bir kamusal alan.
MİMARLAR ODASI KONUŞTU, ŞEHİR PLANCILARI İTİRAZ ETTİ: PEKİ DİĞERLERİ NEREDE?
Mimarlar Odası Malatya Şube Başkanı Yunus Emre Fidanel, MAŞTİ arazisinin konut, ticaret ve turizm alanına dönüştürülmesine açıkça karşı çıktı.
Fidanel’in yaklaşımı son derece önemliydi: Otogarın taşınmasını ulaşım açısından olumlu bulurken, mevcut arazinin yeşil alan ve rekreasyon bölgesi olarak değerlendirilmesini istedi. Yeni yapılaşmanın gelecekte trafik sorununu ağırlaştırabileceği uyarısında bulundu.
Ardından TMMOB Malatya İl Koordinasyon Kurulu tarafından düzenlenen çalıştayda Şehir Plancıları Odası Malatya temsilcisi Seyfullah Topaloğlu söz aldı.
Topaloğlu’nun gündeme getirdiği soru, aslında bütün Malatya’nın sorması gereken sorudur:
“Neden biz kamusal alanı dönüştürdükten sonra ranta açıyoruz?”
Topaloğlu, kamuya ait arazilerin ticaret ve konut kullanımına açılmasına karşı olduğunu belirterek meslek odasının hukuki yollara başvuracağını da ifade etti.
Malatya’nın yeni parklara ihtiyacı olduğunu, 100. Yıl Parkı’nın tek başına yeterli olmadığını ve kamuya ait değerli bir parselin elden çıkarılmasının gelecekte telafi edilemeyecek sonuçlar doğurabileceğini anlattı.
İşte meslek odacılığı budur! İşte kamusal sorumluluk budur!
Ancak mesele burada bitmiyor.
Bu kentte yalnızca mimarlar mı yaşıyor? Yalnızca şehir plancıları mı gelecek kaygısı taşıyor? Malatya’nın yeşil alanlarını, ulaşımını ve kamu mallarını savunmak yalnızca birkaç meslek temsilcisinin omuzlarına mı bırakılacak?
MALATYA TİCARET VE SANAYİ ODASI, ŞOFÖRLER ODASI VE DİĞER STK’LAR: SÖZ SIRASI SİZDE!
Buradan Malatya’nın meslek odalarına, sivil toplum kuruluşlarına, iş dünyası temsilcilerine ve kendisini bu şehrin kanaat önderi olarak gören herkese açıkça sesleniyorum.
Malatya Ticaret ve Sanayi Odası, MAŞTİ arazisinin geleceği hakkında ne düşünüyor?
Şoförler ve Otomobilciler Odası’nın mevcut terminal alanının dönüşümüne ilişkin görüşü nedir?
Esnaf odaları, iş dünyası kuruluşları, dernekler, vakıflar ve diğer meslek örgütleri bu imar kararının neresinde duruyor?
TMMOB çalıştayına ev sahipliği yapan Ticaret ve Sanayi Odası başta olmak üzere, kentteki bütün etkili kuruluşlardan artık açık, kurumsal ve gerekçeli değerlendirmeler bekleniyor.
Her törende protokol sıralarını doldurmak, her toplantıda Malatya sevgisinden söz etmek, her açıklamada “ortak akıl” demek kolay.
Zor olan, kamu yararını ilgilendiren tartışmalı bir kararda siyasi hesapları bir kenara bırakıp açıkça konuşabilmektir.
STK olmak yalnızca davetlere katılmak, fotoğraf vermek, plaket almak ve sosyal medya hesaplarından kutlama mesajları yayımlamak değildir.
STK olmak gerektiğinde belediye yönetimine soru sormaktır. Gerektiğinde yanlış gördüğün karara itiraz etmektir. Gerektiğinde siyasi iktidarın karşısında kamu yararını savunabilmektir.
Bugün MAŞTİ konusunda kamuoyuna yansımış açık bir değerlendirmesi bulunmayan her kurumun kendisine sorması gereken soru şudur:
Biz bu şehir için gerçekten sorumluluk mu üstleniyoruz, yoksa yalnızca bir unvan mı taşıyoruz?
İKTİDARIN KARARI KADAR MUHALEFETİN TAVRI DA SORGULANMALIDIR!
Bu tartışmanın siyasi sorumluluğu yalnızca Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er’e yüklenerek geçiştirilemez.
Elbette belediye yönetimi, neden böyle bir imar değişikliğine ihtiyaç duyulduğunu, kamunun bundan nasıl yararlanacağını ve söz konusu alanın gelecekte hangi şartlarla değerlendirileceğini açıklamak zorundadır.
Ancak muhalefete de sorularımız var.
İmar değişikliği kararının oy birliğiyle kabul edildiği haberleştirildiğine göre, belediye meclisindeki muhalefet temsilcileri hangi gerekçelerle bu karara destek verdi?
Seçmene hangi teknik raporlar gösterildi? Alternatif olarak yeşil alan önerisi neden değerlendirilmedi? Deprem sonrası şehircilik ilkeleri hangi ölçüde dikkate alındı?
Muhalefet olmak yalnızca seçim dönemlerinde kürsüye çıkıp iktidarı eleştirmek değildir. Gerektiğinde yanlış gördüğün karara karşı durabilmektir.
Eğer bütün siyasi gruplar aynı kararda buluşmuşsa, o zaman kamuoyunun hesap sorma hakkı da bütün siyasi grupları kapsar.
Malatya’nın geleceği söz konusu olduğunda iktidarın da muhalefetin de dokunulmazlığı yoktur.
Belediye meclisi, siyasi partilerin birbirini idare ettiği bir makam değil; Malatya halkının geleceğinin şekillendiği karar organıdır.
6 ŞUBAT’TAN HİÇ Mİ DERS ALMADIK?
Bu şehir 6 Şubat’ta yalnızca binalarını kaybetmedi. Sokaklarını, mahallelerini, hafızasını ve sosyal yaşamının önemli bir bölümünü de kaybetti.
Depremin ardından herkes aynı kavramları kullandı: Dirençli kent, bilimsel planlama, yeşil alan, ortak akıl, sürdürülebilir şehircilik…
Peki şimdi ne oldu?
Şehrin yeniden yapılanma sürecinde, merkezdeki önemli bir kamu arazisinin yapılaşmaya açılması gündeme geldiğinde bu kavramları savunanların ne kadarı kamuoyu önüne çıktı?
Malatya’nın yalnızca yeni binalara değil, parklara, afet sonrası toplanma ve yaşam alanlarına, sosyal donatılara ve insan odaklı kent planlamasına ihtiyacı var.
Bugün bir kamu arazisinin ekonomik değerine bakarak karar vermek kolaydır. Asıl mesele o arazinin elli yıl sonraki Malatya için ne ifade edeceğini hesaplayabilmektir.
Bir kamu arazisini gelir elde etmek için değerlendirebilirsiniz. Ama yarın aynı büyüklükte, aynı konumda ve aynı kamusal değerde bir alanı yeniden oluşturamayabilirsiniz.
İşte bu nedenle MAŞTİ tartışması, basit bir imar dosyası değildir. Bu, Malatya’nın geleceğinin nasıl yönetileceğine ilişkin ciddi bir siyasi ve vicdani sınavdır.
KAMU MALI KİMSENİN SİYASİ TASARRUF ALANI DEĞİLDİR!
Burada çok açık konuşalım.
MAŞTİ arazisi herhangi bir belediye başkanının, siyasi partinin, meclis grubunun ya da özel çıkar çevresinin malı değildir.
O arazi Malatya halkının ortak değeridir.
Henüz somut bir satış işlemi ortaya konulmadan birilerine rant sağlandığını kesin hükümle söylemek doğru olmaz. Ancak alınan imar kararının gelecekte nasıl bir ekonomik ve kentsel sonuç doğuracağını sorgulamak, gazeteciliğin de sivil toplumun da görevidir.
Bu nedenle belediye yönetimi bütün plan değişikliği raporlarını, yapılaşma koşullarını, ulaşım değerlendirmelerini, kamu yararı gerekçelerini ve alanın geleceğine ilişkin tasarruflarını şeffaf biçimde açıklamalıdır.
Çünkü kamu arazileri üzerindeki kararlar kapalı bir siyasi mutabakatla değil, açık bir toplumsal tartışmayla şekillenmelidir.
Şeffaflık yoksa kuşku büyür. Katılım yoksa güven sarsılır. Hesap verme yoksa rant tartışması bitmez.
BU SESSİZLİK MALATYA’NIN GELECEĞİNE İHANETTİR!
Gelelim meselenin en can alıcı noktasına.
Malatya’nın geleceği üzerine söz söyleme iddiasındaki kurumların böylesine önemli bir konuda kamuoyu önünde yeterince görünür olmaması kabul edilemez.
Elbette her kurumun bir kararı destekleme ya da eleştirme hakkı vardır. Ancak böylesine stratejik bir kamu arazisi konusunda gerekçeli bir görüş ortaya koymamak, topluma karşı sorumluluk açısından ciddi bir eksikliktir.
Benim gözümde asıl ihanet, bu şehrin geleceğini ilgilendiren kararlar karşısında kamu yararını savunma sorumluluğundan kaçmaktır.
Malatya’ya ihanet yalnızca yanlış karar almakla olmaz. Yanlış olabileceğini düşündüğünüz bir karar karşısında hesap sormaktan çekinmek de kentin geleceğine karşı sorumluluğunuzu yerine getirmemektir.
Birileri makamını korumayı, ilişkilerini bozmamayı ya da siyasi tartışmalardan uzak kalmayı tercih edebilir.
Ama Malatya halkı, kurumların bu tercihlerinin bedelini ödemek zorunda değildir.
Bugün konuşmayanlar, yarın “Bizim haberimiz yoktu” diyerek sorumluluktan kaçamaz.
Mimarlar Odası’nın itirazı ve Şehir Plancıları Odası’nın hukuki mücadele mesajı önemlidir. Ama Malatya’nın geleceği birkaç kişinin itirazına terk edilemez.
Bütün meslek odaları, STK’lar ve siyasi partiler bu konuda açıkça tavırlarını ortaya koymalıdır.
Destekliyorlarsa neden desteklediklerini anlatsınlar. Karşı çıkıyorlarsa neden karşı çıktıklarını açıklasınlar. Alternatifleri varsa kamuoyuyla paylaşsınlar.
Ama suskunluğu bir yönetim biçimine dönüştürmesinler!
Çünkü bugün konuştuğumuz mesele bir belediye binası, bir otogar ya da sıradan bir arsa değildir.
Konuştuğumuz mesele, çocuklarımıza nasıl bir Malatya bırakacağımızdır.
Bu şehir bir kez depremde yıkıldı. İkinci kez plansızlığın, siyasi suskunluğun ve beton odaklı şehircilik anlayışının altında ezilmesine izin verilmemelidir.
Son sözüm açık:
MAŞTİ arazisinin geleceği yeniden, bilimsel verilerle, kamu yararı temelinde ve Malatya halkının katılımıyla tartışılmalıdır.
Belediye yönetimi hesap vermeli, meclis üyeleri aldıkları kararın arkasındaki gerekçeleri açıklamalı, sivil toplum kuruluşları da sorumluluktan kaçmamalıdır.
Malatya kimsenin siyasi arka bahçesi değildir!
Kamu malı kimsenin şahsi mülkü değildir!
Ve Malatya’nın geleceği, suskunlukla geçiştirilecek kadar değersiz değildir!
Konuşun! Çünkü bugün sustuğunuz her mesele, yarın bu şehrin karşısına ödenmesi çok daha ağır bir bedel olarak çıkabilir.
Turgay Simavi – malatyasiyaset.com








