Malatya’da Kayısı Üreticisinden İhracatçıya Sert Tepki: “Kayısı Üreticisi 5’ten Büyüktür!”

Malatya ekonomisinin ve dünya yaş/kuru kayısı piyasasının kalbi konumundaki kentte, yeni hasat dönemiyle birlikte sıcak gelişmeler yaşanıyor. Geçtiğimiz yıl yaşanan don felaketinin ardından büyük emeklerle bahçelerini yeniden ayağa kaldıran Malatyalı kayısı üreticileri, bu kez de pazarlama ve fiyat spekülasyonlarıyla karşı karşıya kaldı.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Yönetim Kurulu Üyesi ve Yazıhan Ziraat Odası Başkanı Yunus Kılınç, kentteki kayısı pazarında yaşanan tıkanıklığa ilişkin çarpıcı açıklamalarda bulundu. Kılınç, piyasadaki aktörlere yüklenerek üreticilere “Siz de satmayın” çağrısında bulundu.

Afetin İzleri Silindi Ama Rekolte Düşük Kaldı

Geçtiğimiz yıl 12 Nisan tarihinde meydana gelen ağır don afeti, Malatya kayısısında %100’e varan rekolte kaybına yol açmıştı. Üreticiler, devlet destekleri ve yoğun bakımlarla ağaçları yeniden üretime kazandırmayı başardı. Ancak bu yılki iklim şartları da rekolteyi olumsuz etkiledi.

Yunus Kılınç, rekolte beklentisinin neden düşük kaldığını şu sözlerle özetledi:

“Ağaçların toparlanması için üreticimiz ve devletimiz el ele verdi; doğru gübreleme, ilaçlama ve sulama ile bahçeler ihya edildi. Buna rağmen geçen yılki don hasarının bakiyesi ve bu yıl çiçeklenme döneminde etkili olan yoğun yağışlar nedeniyle Malatya kayısı rekoltemiz yaklaşık 67 bin ton seviyesinde kaldı.”

“Beş İhracatçı Tedarikçilere ‘Kayısı Almayın’ Talimatı Veriyor”

Tarlasından binbir emekle ürününü toplayan çiftçi, hasat sonrası işçi ücretlerini ödemek ve borçlarını kapatmak için ürününü pazara indirdiğinde ciddi bir engelle karşılaştı. Piyasadaki fiyat manipülasyonlarına dikkat çeken Kılınç, üreticinin mağdur edildiğini savundu.

Piyasada 1.000 TL bandında alıcı bulan ürünün çiftçiden 200 TL’ye kapatılmaya çalışıldığını belirten Kılınç, şu iddialarda bulundu:

• Piyasa Baskısı: Malatya’da faaliyet gösteren 5 büyük ihracatçının piyasayı domine ettiği öne sürüldü.
• Talimat İddiası: Söz konusu ihracatçıların, piyasadaki tedarikçilere “kayısı almayın” yönünde telkinde bulunduğu iddia edildi.
• İşçi Maliyetleri: Ürününü satamayan çiftçinin tarlada çalışan işçinin yevmiyesini dahi ödeyemez duruma geldiği vurgulandı.

Üreticiye Çağrı: “Onlar Almıyorsa Siz De Satmayın!”

Piyasadaki baskıya karşı üreticinin direncini koruması gerektiğini vurgulayan Kılınç, “Kayısı üreticisi 5’ten büyüktür, ihracatçıdan büyüktür” diyerek çiftçilere ürünlerini ucuza kaptırmama çağrısında bulundu. Malatya kayısısının küresel bir marka olduğunu belirten Kılınç, ürün kaliteli olduğu sürece dünyanın her yerinden alıcının geleceğini ifade etti.

TMO ve Bakanlığa Acil Müdahale Çağrısı

Krizin çözümü için devlet kurumlarının ve mülki idarenin devreye girmesi gerektiğini belirten TZOB Yönetim Kurulu Üyesi Yunus Kılınç, Toprak Mahsulleri Ofisi’ne (TMO) tarihi bir sorumluluk düştüğünü hatırlattı.

Kılınç, beklentilerini ve atılan adımları şu detaylarla aktardı:

1. TMO Alım Yapmalı: Alım depoları hazır olan TMO’nun vakit kaybetmeden kayısı alım listesini aktifleştirmesi ve taban fiyat açıklayarak piyasaya girmesi isteniyor.
2. Bakanlığa Dosya Sunuldu: Sorunların ve serbest bölge uygulamalarındaki aksaklıkların yer aldığı kapsamlı dosya Tarım ve Orman Bakanlığı’na iletildi.
3. Milletvekillerine Görev: Malatya milletvekillerinin saha gerçeklerini Ankara’ya taşıması ve çiftçinin hakkını korumak adına aktif rol alması talep ediliyor.