Malatya’da Kayısı Üreticisi Fiyat Düşüşüyle Sarsıldı: Piyasada Rekolte ve Maliyet Çıkmazı

Türkiye’nin ve dünyanın en önemli yaş ve kuru kayısı üretim merkezlerinden biri olan Malatya’da, tarlalarda ve pazarda hareketli ancak endişeli günler yaşanıyor. Yoğun geçen hasat döneminin ardından ürününü hak ettiği değerden satmayı hedefleyen çiftçiler, serbest piyasadaki ani fiyat dalgalanmaları nedeniyle büyük bir hayal kırıklığıyla karşı karşıya kaldı.

Son haftalarda kaliteli ürün bazında kilosu 400 lira bandında seyreden kayısı fiyatlarının hızlı bir düşüşle 270 lira seviyelerine gerilemesi, kent genelinde geniş çaplı bir tartışmanın fitilini ateşledi. Üreticiler artan girdi maliyetleri karşısında alım fiyatlarının gerilemesine tepki gösterirken, yerel idarecilerin ve sektör temsilcilerinin izlediği politikalar sorgulanmaya başlandı.

Kayısı Fiyatlarında Sert Düşüş: 400 Liradan 270 Liraya Geriledi

Malatya ekonomisinin can damarı konumundaki kayısıda, pazarda yaşanan serbest düşüş üreticinin belini büküyor. Gece gündüz demeden tarlada çalışan, sulama, gübreleme, işçilik ve mazot gibi yükselen üretim giderleriyle mücadele eden çiftçiler, ürünlerinin piyasa koşullarında değer kaybetmesinden şikayetçi.

Sektör paydaşlarından elde edilen bilgilere göre, iç piyasada tüccarların belirlediği fiyat politikaları ve denetim eksikliği, pazardaki dengesizliği artıran temel unsurlar arasında gösteriliyor. Ürünün maliyetini karşılamakta zorlanan çiftçiler, taban fiyat ve taban alım garantisi gibi koruyucu tedbirlerin ivedilikle hayata geçirilmesini talep ediyor.

Üreticinin Karşı Karşıya Olduğu Temel Sorunlar:

• Artan Girdi Maliyetleri: Gübre, mazot, ilaçlama ve işçilik yevmiyelerinde yaşanan yüksek artışlar.
• Piyasa Spekülasyonları: Serbest piyasada alıcıların fiyatları tek taraflı düşürme baskısı.
• Pazarlama ve Lobi Eksikliği: Uluslararası pazarlarda ve ulusal ölçekte ürünün marka değerini koruyacak stratejik adımların yetersiz kalması.

+————————————————————-+
|               MALATYA KAYISI FİYAT DEĞİŞİMİ                 |
+————————————————————-+
| Hasat Başı / Beklenen Fiyat : 400 TL / Kg                   |
| Güncel Piyasa Fiyatı       : 270 TL / Kg                   |
| Düşüş Oranı                : %32.5                          |
+————————————————————-+

Festival ve Protokol Tartışmaları Gündemde

Üreticilerin ekonomik sıkıntılarla mücadele ettiği bu kritik dönemde, kentte düzenlenen geleneksel festival ve kutlama organizasyonları da eleştirilerin hedefi oldu. Çiftçinin feryadının duyulmadığını ve önceliğin üreticinin sorunlarını çözmek olması gerektiğini belirten yerel çevreler, şatafatlı organizasyonlar yerine somut adımlar atılması gerektiğini savunuyor.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan bazı sektör temsilcileri ve yerel aktörler, üreticinin zor durumda olduğu bir ortamda protokol eğlencelerine katılmayı reddederek tepkilerini dile getiriyor. Yapılan açıklamalarda, “Festival; ekenin, toplayanın ve satanın yüzünün güldüğü zaman anlam kazanır. Çiftçinin mağdur olduğu bir ortamda göstermelik etkinlikler kent sorunlarına çözüm üretmez” mesajı öne çıkıyor.

Küresel Marka Değeri ve İhracat Stratejisi Eksikliği

Malatya kayısısı, coğrafi işaret tesciline ve dünya kuru kayısı ihtiyacının büyük bir kısmını karşılamasına rağmen uluslararası arenada hak ettiği pazarlama gücüne ulaşmakta güçlük çekiyor. NATO Zirvesi gibi küresel ölçekteki büyük organizasyonlarda ve uluslararası gıda fuarlarında daha etkin lobi çalışmalarının yapılması gerektiği vurgulanıyor.

Dünya pazarında lider konumda olan bir ürünün iç piyasada sahipsiz bırakılmaması gerektiğini belirten uzmanlar, lisanslı depoculuk, ihracat teşvikleri ve üretici kooperatiflerinin güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.

Çiftçi ve Üretici Temsilcilerinden Acil Çağrı

Malatya çiftçisi, vaatler ve geçici çözümler yerine kalıcı tarım politikalarının uygulanmasını istiyor. Piyasadaki fiyat düşüşünün durdurulması ve üreticinin emeğinin korunması adına yetkili kurumların, Tarım ve Orman Bakanlığı yetkililerinin ve yerel yöneticilerin bir an önce acil eylem planını devreye sokması bekleniyor.

Piyasadaki bu dengesizliğin önümüzdeki süreçte rekolteyi ve gelecek yılların üretim motivasyonunu nasıl etkileyeceği ise merak konusu.